Leki na bezsenność - co pomaga i kiedy potrzebna recepta

Co na bezsenność i od czego zacząć

Zanim sięgniesz po leki, warto sprawdzić własne nawyki. U dużej części osób sam sen poprawia się po uporządkowaniu dnia i wieczoru, bez żadnych tabletek. Higiena snu brzmi mało efektownie, ale w bezsenności ma realne znaczenie i jest zalecana jako pierwszy krok.

• Kładź się spać i wstawaj o zbliżonych porach, także w weekendy.
• Ogranicz kofeinę po południu oraz alkohol wieczorem, bo oba pogarszają jakość snu.
• Wycisz się przed snem i odłóż telefon, ekran opóźnia zasypianie.
• Zadbaj o ciemną, cichą i chłodną sypialnię.
• Jeśli nie możesz zasnąć przez dłużej niż kwadrans, wstań i wróć do łóżka, gdy poczujesz senność.

Więcej praktycznych wskazówek zebraliśmy w artykule o domowych sposobach na bezsenność. Jeśli poprawa nawyków nie wystarcza, kolejnym krokiem bywają leki, najpierw te dostępne bez recepty.

Leki na bezsenność bez recepty

Bez recepty można kupić kilka grup preparatów, które pomagają głównie przy łagodnych i okresowych problemach ze snem.

• Melatonina - hormon regulujący rytm dobowy, zwykle 1-5 mg przed snem. Sprawdza się przede wszystkim przy kłopotach z zasypianiem, pracy zmianowej i zmianie stref czasowych.
• Preparaty ziołowe z melisą, kozłkiem lekarskim (walerianą), chmielem czy męczennicą. Działają łagodnie uspokajająco i mogą ułatwiać zasypianie przy napięciu.
• Leki przeciwhistaminowe o działaniu nasennym, na przykład doksylamina, przeznaczone do krótkotrwałego stosowania w okresowej bezsenności.

Leki na bezsenność na receptę

Gdy bezsenność jest uporczywa albo wynika z lęku lub obniżonego nastroju, lekarz może rozważyć lek na receptę. W naszej konsultacji najczęściej brane pod uwagę są trzy leki, które nie uzależniają w taki sposób jak klasyczne środki nasenne.

• Hydroksyzyna to lek przeciwhistaminowy pierwszej generacji o działaniu uspokajającym i przeciwlękowym. Na sen stosuje się ją zwykle w dawce 10-25 mg wieczorem, szczególnie gdy bezsenności towarzyszy lęk i napięcie.
• Trazodon to lek przeciwdepresyjny, który w małych dawkach 25-100 mg na noc bywa stosowany pomocniczo w bezsenności powiązanej z obniżonym nastrojem.
• Doxepin to trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, w małych dawkach na noc pomocny zwłaszcza przy przewlekłej bezsenności z budzeniem się w nocy.

Benzodiazepiny i leki nasenne, dlaczego lekarz jest ostrożny

Klasyczne leki nasenne, czyli benzodiazepiny (na przykład temazepam) oraz leki tak zwane Z, jak zolpidem czy zopiklon, działają silnie i szybko, ale mają istotną wadę: przy dłuższym stosowaniu uzależniają, a organizm przyzwyczaja się do dawki. Z tego powodu są zarezerwowane do krótkotrwałego stosowania pod ścisłą kontrolą lekarza, a w bezsenności przewlekłej lekarze często wybierają leki o innym profilu, takie jak hydroksyzyna, a przy współistniejącym obniżeniu nastroju trazodon lub doxepin.

Porównanie leków na bezsenność

Zestawienie ma charakter poglądowy. Wybór konkretnego preparatu i dawki należy do lekarza po ocenie przyczyny bezsenności.

Melatonina i zioła nie wymagają recepty, dlatego nie są objęte naszą konsultacją. Podajemy je dla porównania.

Kiedy z bezsennością zgłosić się do lekarza

Pojedyncze gorsze noce są normalne i zwykle mijają same. O konsultacji warto pomyśleć, gdy problem się utrwala.

• Kłopoty ze snem trwają kilka tygodni i pojawiają się kilka razy w tygodniu.
• Niewyspanie pogarsza koncentrację, nastrój i funkcjonowanie w ciągu dnia.
• Bezsenności towarzyszy obniżony nastrój, lęk lub napięcie.
• Preparaty bez recepty przestają pomagać.
• Bliscy zauważają głośne chrapanie z przerwami w oddychaniu, co może wskazywać na bezdech senny.

W tych sytuacjach lekarz oceni przyczynę bezsenności, sprawdzi przyjmowane leki i choroby współistniejące, a następnie zdecyduje, czy pomocny będzie lek na receptę. Warto też poznać najczęstsze przyczyny bezsenności.

Jak uzyskać e-receptę na lek na bezsenność

• Wypełniasz formularz medyczny o stanie zdrowia, śnie i przyjmowanych lekach
• Opłacasz konsultację, 59 zł
• Lekarz analizuje wniosek i, jeśli nie ma przeciwwskazań, wystawia e-receptę
• Jeśli lekarz odmówi, otrzymujesz pełny zwrot

Kod e-recepty dostajesz na e-mail i realizujesz go w każdej aptece na podstawie numeru PESEL. Przy lekach przeciwdepresyjnych stosowanych w bezsenności, takich jak trazodon czy doxepin, może być potrzebna konsultacja psychiatryczna. Najczęściej wybierana hydroksyzyna mieści się w standardowej konsultacji.

Najczęstsze pytania